Khi thảo luận chỉ để tìm ra ai là người bạn muốn vay vốn cho công việc kinh doanh của bạn, những điều dưới đây sẽ giúp bạn xây dựng những viễn cảnh tốt đẹp.

Nếu bạn xuất hiện trên bản tin lúc 10 giờ thì bao nhiêu người sẽ nhìn và nói, “Tôi biết người này!”? Danh sách có thể dài hơn bạn nghĩ—và bao gồm cả những nhà đầu tư tương lai mà bạn không tưởng tượng đến. Họ không cần là triệu phú, và họ cũng không cần là người thân thích của hoàng gia.

Nếu bạn giống như nhiều chủ doanh nghiệp nhỏ khác, phản ứng đầu tiên của bạn về đề tài này (mượn tiền từ bạn bè và gia đình) có thể là, “Nhưng tôi không biết đủ những người có tiền, rất ít người tôi cảm thấy không thoải mái khi hỏi về chuyện tiền bạc.” Đừng để phản ứng đầu tiên đó ngăn cản bạn. Hỏi những người mà bạn biết về tài chính để thành lập hay phát triển công ty chẳng là gì cả, nhưng lại là một ý tưởng căn bản. Trước khi một người nào đó được biết về ngân hàng, mượn tiền từ một cá nhân là cách nhiều công ty khởi nghiệp—và là cách nhiều nhà đầu tư kiếm lời.

Mặc dù những ngân hàng hiện đại đã giảm nhu cầu cho tài chính cá nhân, họ không bỏ hoàn toàn nó. Với xấp xỉ 5 trên 100 người trưởng thành ở Mĩ đầu tư cá nhân vào công ty của ai đó trong 3 năm gần đây, rõ ràng là tài chính cá nhân vẫn còn duy trì và phát triển. Tuy nhiên, nó thường ẩn dưới hình thức gia đình. Một số lượng 42% những nhà đầu tư cá nhân là những thành viên thân thuộc trong gia đình, như vợ hoặc chồng, anh chị em ruột, con, ba mẹ hay ông bà. Nếu bạn thêm vào 10% nhà đầu tư nằm trong nhóm “mối quan hệ khác”, thì hơn một nửa sự đầu tư cá nhân đến từ một người nào đó có mối quan hệ tới người chủ doanh nghiệp.

Nhưng hãy khoan nhìn vào việc gần một nửa sự vay mượn cá nhân và đầu tư đến từ người không có họ hàng với chủ doanh nghiệp (29% bạn bè và hàng xóm, và 19% khác là đồng nghiệp, người lạ và những người khác nữa). Rõ ràng, bạn nên kiểm tra bộ nhớ của bạn khi nghĩ đến sự khoanh vùng để liên lạc.

Cơ hội là bạn, như những doanh nhân khác đi trước, sẽ cần liên kết những nguồn vốn khác nhau từ rất nhiều những sự đầu tư nhỏ. Tìm một người có thể cung cấp toàn bộ vốn cho bạn là một điều dường như không thể và mất thời gian vô ích. Để tập hợp vốn, bạn có thể cần những mối quan hệ cũ và bắt đầu những mối quan hệ mới. Carl J. Schramn, chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực kinh doanh nói: “rất nhiều những sự phiêu lưu thành công trong kinh doanh—là những cái tạo ra công việc, sự giàu có, và sự phát triển kinh tế–phát triển được là nhờ khả năng của người thành lập tận dụng được những mối quan hệ cá nhân để tạo vốn”.

3 bước chính trước khi tận dụng mối quan hệ của bạn là:

1. Liệt kê hết những người bạn biết.
2. Lọc lại danh sách đó dựa trên sự tin tưởng, tiền bạc, kinh nghiệm và không thiên về tình cảm, và
3. Làm bản tổng kết, lọc ra danh sách phù hợp nhất.

Liệt kê hết những người bạn biết
Bước đầu tiên của bạn đơn giản là liệt kê một danh sách khổng lồ những tên, bao gồm gia đình bạn, bạn bè và khác nữa. Bạn hãy cố nhớ những người bạn đã có hay có thể xây dựng mối quan hệ đáng tin cậy. Bạn cũng có thể nhận ra người đang quan tâm đến sự thành công của bạn, không kể đó là lý do cá nhân hay kinh doanh.

Để tiến hành quá trình nghĩ kĩ về những tên bạn đã liệt kê, hình dung người bạn biết dựa trên 3 tiêu chí trên. Tất cả 3 tiêu chí đó là quĩ đạo xung quanh bạn, trung tâm của vũ trụ nhỏ này. (Đừng nói với người đó rằng bạn đang nghĩ về họ theo cách này). Tiêu chí trọng tâm bao gồm những thứ gần nhất và cần nhất của bạn, vòng tròn trung tâm bao gồm những mối quan hệ mới đây của bạn, và vòng tròn xa nhất bao gồm những người mà bạn đang liên lạc trực tiếp mới đây và thường xuyên.

Sẽ dễ dàng nhất cho bạn nếu bạn bắt đầu danh sách với những người ở vòng tròn trung tâm—những người bạn có mối quan hệ thân thuộc. Những người này bao gồm cha mẹ, cô, dì, chú, bác và anh chị em dâu, cũng như những người bạn thân của bạn và hàng xóm. Hãy kiểm tra xem tên họ, số điện thoại và địa chỉ email của họ có sẵn sàng chưa. Sau đó kiểm tra xem ai đang nằm trong danh sách điện thoại di động của bạn hay được viết trong danh sách những người chăm sóc em bé trong trường hợp khẩn cấp. Và đừng quên mối quan hệ mà bạn ít khi liên lạc, bởi vì bạn biết bạn sẽ gặp họ mỗi năm vào dịp Lễ Tạ ơn hay tại bãi biển.

Vòng tròn ở giữa bao gồm những người mà bạn có quan hệ xa hơn-với những người mà bạn thường xuyên và mới đây liên lạc trong khóa học về chuyên môn. Đó có thể là những người nghĩ tốt về bạn vì những gì bạn đã làm và cách bạn làm điều đó. Nghĩ về mối liên hệ kinh doanh, những người bạn tình nguyện, thành viên trong nhà thờ, đền hay chùa, người mà bạn đã làm việc chung hiện tại và quá khứ, và chuyên gia hay ông chủ trong nơi làm việc đó. Nếu bạn đang điều hành một doanh nghiệp, hãy lưu ý đến khách hàng hay nhà cung ứng thật sự thích những gì bạn làm. Cũng nên nghĩ về bất cứ chủ doang nghiệp tiềm năng nào, người có kiến thức và thông tin về loại công việc kinh doanh của bạn và họ có thể biết người mà bạn đang cần. Hầu hết những thông tin liên lạc về những người trong vòng tròn này đề có trong sổ địa chỉ hay máy tính của bạn.

Cuối cùng, vòng tròn xa nhất là những người bạn đã liên lạc trong quá khứ, bạn bè hay người quen mà bạn ít khi gặp, và người mà bạn biết thông qua một người khác. Những người này có thể biết tên bạn, hay nhận ra và nghĩ bạn là người quen xã giao. Ngoài những kinh nghiệm kinh doanh của bạn, hãy nghĩ tới giáo viên của bạn, bạn phổ thông, giáo sư hoặc người hướng dẫn, và những người quan tâm đến sự thành công của bạn. Nếu bạn tình cờ biết đến nhà đầu tư cá nhân nào- người có ảnh hưởng và kinh nghiệm có hứng thú trong việc đầu tư cho doanh nhân khởi nghiệp— hãy thêm tên họ vào nếu chưa có.

Để lọc ra một số tên trong vòng tròn này, lướt qua danh sách địa chỉ, dữ liệu email, danh sách thiệp mừng, tên bạn bè ở trường cũ, tên bạn ở đại học, nhân viên trong công việc cũ và danh sách mời tiệc.

Nếu danh sách đó ngắn, bạn có thể nhờ một người bạn tin cậy hay đồng nghiệp để giúp bạn. Họ có thể biết những người đã đầu tư vào công việc kinh doanh khác, hay đơn giản là nhớ giùm bạn những mối liên lạc mà bạn quên.

Lọc danh sách của bạn
Để biến danh sách dài này thành danh sách ngắn của những người tiềm năng, hãy xem xét theo 4 tiêu chí sau đây. Khoanh tròn tên người có ít nhất 2 tiêu chí đó:

• Tin tưởng bạn
• Có khả năng đầu tư
• Có kinh nghiệm trong kinh doanh
• Có sự tin tưởng

1. Tin tưởng bạn. Lọc ra những người biết tính cách và khả năng của bạn và tin rằng bạn sẽ thành công. Gia đình và bạn bè mà bạn có mối quan hệ tốt, và người mà bạn làm việc chung, đặc biệt là giám sát hay ông chủ của bạn, có thể liệt vào danh sách này.

2. Có khả năng đầu tư. Thu nhập của họ càng cao thì họ càng có khả năng đầu tư cho bạn. Trong khi đó là điều tốt khi bạn có danh sách dài những người tin tưởng và yêu mến bạn, thì người có thể không có tiền mặt hay không có đủ tiền mặt dư thừa thì hãy loại ra.

Làm thế nào để nhận ra một người có thể đủ khả năng đầu tư cho bạn? Bạn có thể biết người đó đã đầu tư hay cho ai mượn chưa, thông qua thông tin từ gia đình hay sự tán gẫu từ những đồng nghiệp. Nếu bạn biết một người có nhiều tiền trong thời kì bùng nổ internet cuối thập kỉ 90, họ có thể có tiền để đầu tư.

Quan sát xe hơi mà mỗi người lái, hay những kì nghỉ của họ thì bạn có thể biết sơ về những người có tiền. (nhưng hãy cẩn thận với những người tiêu xài hết thu nhập của họ). Một số người khác thì không biểu hiện qua hành vi, và bạn cần một thời gian để xây dựng mối quan hệ để hiểu về tình hình tài chính của họ.

Đối với mỗi người tiềm năng trong danh sách, bạn hãy tự hỏi: “Họ có thể chịu đựng được sự thất bại không?” Đối với những nhà đầu tư lớn thì đây thực sự là một sự mạo hiểm, và với những người này bạn có thể trả lời là “có”. Với người cho mượn nhỏ hơn, thì ít mạo hiểm hơn, đặc biệt nếu bạn bảo đảm số tiền vay với công ty của hoặc tài sản riêng của bạn. Tuy nhiên, nhà đầu tư nhỏ có thể nói rằng mất tiền không làm họ khó khăn về tài chính. Andrea Lang, người đã mượn vốn từ 20 người để mở quán cà phê, nói rằng cô không bao giờ mượn tiền từ những người không đủ khả năng nếu việc đó bị thất bại. Đó là một trong những điều cô đã rút ra từ bản thân.

Cuối cùng, tìm được người có thể cho mượn vốn lớn nghĩa là bạn đỡ mất công hơn. Nếu có thể,ví dụ, bạn mượn 50 ngàn đôla từ hai người, mỗi người 25 ngàn đola, nó yêu cầu ít nỗ lực hơn (cả trước và trong khi mượn) hơn là mượn số tiền đó thành 10 lần 5 ngàn đôla.

3. Kinh nghiệm trong kinh doanh. Những doanh nhân thường đầu tư vào doanh nghiệp khác. Có lẽ lí do là (theo một điều tra mới đây) “họ hiểu quá trình kinh doanh, họ có thể tạo điều kiện cho một sự mạo hiểm của một doanh nhân khác, và họ thích ủng hộ người khác về mặt tiền bạc và lời khuyên.” Pundits nói rằng một doanh nhân thành công trung bình có một sự đầu tư cá nhân vào 3 doanh nghiệp khác, và một doanh nhân cấp cao hơn đầu tư vào 5 doanh nghiệp khác. Vì thế nếu bạn nghĩ rằng những người có doanh nghiệp riêng thì họ đã quá bận rộn nên không đầu tư cho bạn thì bạn hãy nghĩ lại. Doanh nghiệp của bạn có thể là một hoạt động thêm mà họ đang tìm kiếm.

Kinh nghiệm trong kinh doanh không phải là một tố chất cần thiết cho một nhà đầu tư nhỏ. Sau hết, sự tham dự của một nhà đầu tư vào doanh nghiệp phụ thuộc vào bạn. Nhưng kinh nghiệm kinh doanh là một tố chất quan trọng đối với một nhà đầu tư lớn. Trong khi bạn có thể có một sự đầu tư lớn từ một mối quan hệ nào đó, và họ không thực sự biết hay quan tâm về kinh doanh, thì hầu hết những người đầu tư lớn luôn luôn phân tích cẩn thận cơ hội. Họ đóng vai trò là một cổ đông nghiêm túc, yêu cầu thông tin và cập nhật công việc. Tìm được nhà đầu tư có kiến thức có thể cho bạn lời khuyên dựa vào kinh nghiệm của họ thì thật tuyệt vời.

4. Thiếu niềm tin. Thiếu niềm tin là một thứ giảm trọng lượng của con người. Xem lại danh sách của bạn để chắc chắn rằng không có người nào bạn cảm thấy lo lắng về việc tham gia vào mối quan hệ tài chính. Nếu có, hãy loại ra khỏi danh sách.

Vượt qua những mâu thuẫn giữa bạn và người khác là vấn đề lớn nhất, đặc biệt nếu nó vẫn còn tồn tại. Ví dụ, năm ngoái, bạn đã không nói chuyện với anh của bạn trong 6 tháng vì một sự hiểu lầm với bạn gái của anh ấy, và mối quan hệ của bạn vẫn còn có vấn đề, bạn không nên coi anh ấy là một tiềm năng—thậm chí nếu anh ấy có tiền và kinh nghiệm kinh doanh. Tương tự, bạn không nên mượn tiền từ một người nếu bạn không hòa hợp với vợ hoặc chồng hay bạn của người đó. Một sự đầu tư cá nhân có thể là một nguồn bất hòa trong nhà nếu hai bên không đối diện nó.

Nếu mượn vốn từ cha mẹ hoặc ông bà có thể gây vấn đề trong gia đình, hãy tránh điều này. Rất nhiều gia đình rất tốt đẹp trong việc chia sẻ nguồn vốn cho những thế hệ sau. Nhưng bạn là người hiểu rõ gia đình bạn nhất. Nếu bạn cảm thấy sự đầu tư gây ra sự căng thẳng với anh chị em ruột của bạn, hay làm phiền lòng cha hoặc mẹ, thì loại ra khỏi danh sách ngay từ ban đầu là điều tốt nhất.

Dù bạn làm gì đi nữa, đừng phớt lờ những vấn đề về mối quan hệ khi cân nhắc mượn tiền từ ai, đặc biệt đối với những thành viên trong gia đình. Nếu bạn thất bại, mọi người sẽ để bụng và nó trở nên rất khó chịu. Hãy chân thật với bản thân về việc những mối quan hệ có thể chịu được sự mạo hiểm tài chính của việc đầu tư cá nhân hay không.